Vậy Nga đang xuất khẩu những loại nhiên liệu hóa thạch nào, và ai là người nhập khẩu những loại nhiên liệu này?

Infographic trên theo dõi các nhà nhập khẩu xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch lớn nhất của Nga trong 100 ngày đầu tiên của cuộc chiến dựa trên dữ liệu từ Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA).

Theo nhu cầu: Vàng đen của Nga

Thị trường năng lượng toàn cầu đã chứng kiến ​​một số cú sốc theo chu kỳ trong vài năm qua.

Việc đầu tư vào dầu khí ở thượng nguồn giảm dần sau đó là cắt giảm sản lượng do đại dịch gây ra dẫn đến nguồn cung giảm, trong khi người dân tiêu thụ nhiều năng lượng hơn khi các nền kinh tế mở cửa trở lại và mùa đông lạnh hơn. Do đó, nhu cầu nhiên liệu hóa thạch đã tăng lên ngay cả trước khi Nga xâm lược Ukraine, điều này làm trầm trọng thêm cú sốc thị trường.

Nga là nhà sản xuất lớn thứ ba và xuất khẩu dầu thô lớn thứ hai.

Xem thêm: Những nước có trữ lượng dầu lớn nhất thế giới.

Trong 100 ngày kể từ khi bị xâm lược, cho đến nay, dầu mỏ là mặt hàng xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch có giá trị nhất của Nga, chiếm 48 tỷ USD hoặc gần một nửa tổng doanh thu xuất khẩu.

Trong khi dầu thô của Nga được vận chuyển trên các tàu chở dầu, một mạng lưới đường ống vận chuyển khí đốt của Nga đến châu Âu.

Trên thực tế, Nga chiếm 41% tổng lượng khí đốt tự nhiên nhập khẩu vào EU, và một số quốc gia gần như chỉ phụ thuộc vào khí đốt của Nga. Trong số 25 tỷ USD xuất khẩu qua đường ống dẫn khí đốt, 85% được xuất sang EU.

Xem thêm qua infographic: Sự phụ thuộc năng lượng của châu Âu.

Các nhà nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch hàng đầu của Nga

Khối EU chiếm 61% doanh thu xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch của Nga trong thời gian 100 ngày.

Đức, Ý và Hà Lan – thành viên của cả EU và NATO – nằm trong số các nhà nhập khẩu lớn nhất, chỉ có Trung Quốc vượt qua họ.

Trung Quốc đã vượt qua Đức để trở thành nhà nhập khẩu lớn nhất, nhập khẩu gần 2 triệu thùng dầu chiết khấu của Nga trong tháng 5 – tăng 55% so với một năm trước. Tương tự, Nga đã vượt qua Ả Rập Saudi để trở thành nhà cung cấp dầu lớn nhất của Trung Quốc.

Nhập khẩu tăng mạnh nhất đến từ Ấn Độ, mua 18% tổng lượng dầu xuất khẩu của Nga trong thời gian 100 ngày.

Một lượng đáng kể dầu đến Ấn Độ được tái xuất dưới dạng sản phẩm tinh chế sang Mỹ và châu Âu, những quốc gia đang cố gắng độc lập với hàng nhập khẩu của Nga.

Xem thêm: Đối tác vũ khí lớn nhất của Mỹ và Nga.

Giảm sự phụ thuộc vào Nga

Để đối phó với cuộc xâm lược của Ukraine, một số quốc gia đã có những hành động nghiêm khắc chống lại Nga thông qua các biện pháp trừng phạt đối với hàng hóa xuất khẩu, bao gồm cả nhiên liệu hóa thạch. 

Mỹ và Thụy Điển đã cấm hoàn toàn việc nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch của Nga, với khối lượng nhập khẩu hàng tháng lần lượt giảm 100% và 99% trong tháng 5 so với thời điểm cuộc xâm lược bắt đầu.

Trên phạm vi toàn cầu, khối lượng nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch hàng tháng từ Nga đã giảm 15% trong tháng 5, một dấu hiệu cho thấy tâm lý chính trị tiêu cực xung quanh nước này.

Cũng cần lưu ý rằng một số quốc gia châu Âu, bao gồm một số nhà nhập khẩu lớn nhất trong khoảng thời gian 100 ngày, đã cắt giảm nhiên liệu hóa thạch của Nga. Bên cạnh quyết định tập thể của EU nhằm giảm sự phụ thuộc vào Nga, một số quốc gia cũng đã từ chối kế hoạch thanh toán bằng đồng rúp của nước này, dẫn đến việc giảm nhập khẩu.

Việc cắt giảm nhập khẩu có thể sẽ tiếp tục. EU gần đây đã thông qua gói trừng phạt thứ 6 chống lại Nga, đặt lệnh cấm hoàn toàn đối với tất cả các sản phẩm dầu thô qua đường biển của Nga. Lệnh cấm, bao gồm 90% lượng dầu nhập khẩu của EU từ Nga, có khả năng sẽ nhận ra tác động đầy đủ của nó sau khoảng thời gian từ sáu đến tám tháng cho phép thực hiện các hợp đồng hiện có.

Trong khi EU đang loại bỏ dần dầu của Nga, một số nước châu Âu đang phụ thuộc rất nhiều vào khí đốt của Nga. Một cuộc tẩy chay toàn diện đối với nhiên liệu hóa thạch của Nga cũng sẽ gây tổn hại cho nền kinh tế châu Âu – do đó, việc loại bỏ hoàn toàn có thể sẽ diễn ra từ từ và tùy thuộc vào môi trường địa chính trị đang thay đổi.

Nguồn đồ hoạ: Visual Capitalist.

Bài viết Nước nào vẫn mua dầu từ Nga? đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Top 10 bí ấn.

Kể từ khi xuất hiện ngành công nghiệp dầu mỏ vào giữa thế kỷ 19, nguồn năng lượng này đã cung cấp nguồn năng lượng dồi dào, gây ra các cuộc chiến tranh và định hình lại địa chính trị với các quốc gia khác nhau đang cạnh tranh để kiểm soát trữ lượng lớn nhất được biết đến.

Nó đã được sử dụng làm nhiên liệu cho giao thông, tạo ra điện thắp sáng các ngôi nhà, vận hành các nhà máy và máy móc, làm nguyên liệu cho phân bón và một thành phần để sản xuất chất dẻo được sử dụng trên khắp thế giới.

Theo Đánh giá thống kê của BP về Năng lượng Thế giới, tổng trữ lượng dầu đã được chứng minh của thế giới được đo lường là hơn 1,73 nghìn tỷ thùng, tính đến cuối năm 2019. Hơn 95 triệu thùng mỗi ngày được sản xuất trên toàn cầu vào năm 2019, trong đó Mỹ, Ả Rập Xê-út và Nga nằm trong số các quốc gia sản xuất dầu hàng đầu thế giới.

Hãy cùng đến với danh sách top 10 nước có trữ lượng dầu lớn nhất thế giới.

Venezuela – 304 tỷ thùng

Venezuela có trữ lượng dầu lớn nhất so với bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, với hơn 300 tỷ thùng trữ lượng đã được chứng minh.

Đó là thị phần 17,5% của toàn bộ nguồn tài nguyên toàn cầu, và vào năm 2011, quốc gia này đã vượt qua Ả Rập Xê-út để đứng đầu danh sách trên toàn thế giới.

Tuy nhiên, việc phát triển các nguồn dự trữ khổng lồ này đã phải lùi bước do bất ổn chính trị và các lệnh trừng phạt kinh tế trong vài năm qua. Đất nước này cũng có trữ lượng cát dầu lớn, giống như những mỏ dầu hiện có ở Canada.

Do đặc tính nhớt của chúng, cát hắc ín Orinoco của Venezuela có thể được sản xuất bằng các phương pháp thông thường.

Xem thêm: Top 10 công ty lốp xe lớn nhất thế giới.

Ả Rập Xê Út – 298 tỷ thùng

Ả Rập Xê Út là nơi có trữ lượng dầu lớn nhất thế giới đã được chứng minh trong vài thập kỷ, nhưng việc phát hiện ra các nguồn tài nguyên mới ở Venezuela trong thế kỷ này đã đưa nước này trở lại vị trí thứ hai.

Tính đến cuối năm 2019, Ả Rập Saudi nắm giữ khoảng 298 tỷ thùng dầu – chiếm 17,2% tổng số toàn cầu – với một lượng đáng kể tập trung tại một số mỏ dầu lớn, bao gồm cả mỏ Ghawar khổng lồ ở phía đông đất nước, lớn nhất trên thế giới.

Phần lớn dầu của Ả Rập Xê Út được kiểm soát bởi chế độ quân chủ của vương quốc, thông qua quyền sở hữu đa số của Saudi Aramco, vào tháng 12 năm 2019, công ty này đã trở thành công ty có giá trị nhất thế giới sau khi niêm yết trên thị trường chứng khoán Tadawul vào lúc đó.

Dự trữ của nước này dự kiến ​​sẽ vượt quá mức của Venezuela trong tương lai nếu nước này tăng cường các hoạt động thăm dò.

Xem thêm: Top 10 nhà bán lẻ lớn nhất thế giới.

Canada – 170 tỷ thùng

Với trữ lượng dầu đã được chứng minh chỉ dưới 170 tỷ thùng, Canada đứng ở vị trí thứ ba với 9,8% thị phần tài nguyên toàn cầu.

Các mỏ cát dầu ở tỉnh Alberta chiếm khoảng 97% trữ lượng của cả nước. Tỉnh cũng nắm giữ một lượng đáng kể các nguồn tài nguyên dầu mỏ thông thường.

Canada là nhà xuất khẩu ròng dầu thô, với phần lớn doanh số bán hàng của họ hướng đến Hoa Kỳ, mà nước này là nhà cung cấp nước ngoài lớn nhất. Năm 2019, nước này xuất khẩu 3,7 triệu thùng mỗi ngày sang Mỹ – chiếm 98% tổng kim ngạch xuất khẩu của nước này.

Năm công ty chiếm hơn một nửa sản lượng dầu thô của Canada. Đó là: Suncor, Canadian Natural Resources, Imperial Oil, Husky và Cenovus.

Xem thêm: Top 10 nước sản xuất gạo lớn nhất thế giới.

Iran – 156 tỷ thùng

Các lệnh trừng phạt quốc tế đối với Iran do các hoạt động hạt nhân của nước này đã đè nặng lên lĩnh vực năng lượng của nước này, ảnh hưởng đến khả năng sản xuất dầu của Iran.

Nước này ước tính trữ lượng dầu đã được chứng minh là 156 tỷ thùng vào năm 2019, chiếm 9% thị phần của thế giới.

Dự trữ dầu của Iran dự kiến ​​sẽ tồn tại trong gần một thế kỷ nếu nước này tiếp tục sản xuất ở mức năm 2006.

Nước này cũng đứng thứ hai trong số các quốc gia có trữ lượng khí đốt tự nhiên lớn nhất thế giới – 32 nghìn tỷ mét khối, chiếm 16% tổng lượng toàn cầu – và chia sẻ quyền sở hữu mỏ khí đốt lớn nhất thế giới – South Pars / North Dome – với nước láng giềng Qatar.

Xem thêm: Top 10 trung tâm tài chính thế giới.

Iraq – 145 tỷ thùng

Với trữ lượng dầu 145 tỷ thùng, chiếm 8,4% thị phần toàn cầu, Iran chiếm vị trí thứ năm trong danh sách các quốc gia có trữ lượng dầu lớn nhất thế giới.

Ngành năng lượng của đất nước đã bị ảnh hưởng bởi sự chiếm đóng của quân đội và tình trạng bất ổn dân sự trong những thập kỷ gần đây, và các khu vực chưa được khám phá trên toàn quốc được đánh giá là có tiềm năng về trữ lượng dầu lớn chưa được khám phá.

Các lệnh trừng phạt kinh tế, xung đột quân sự và biến động chính trị cũng giáng một đòn mạnh vào sự phát triển của cơ sở hạ tầng dầu mỏ, làm tổn hại đến khả năng tạo thu nhập quốc gia từ xuất khẩu của nước này.

Basra, Baghdad và Ramadi là những thành phố chứa nhiều trữ lượng của đất nước và theo Ngân hàng Thế giới, Iran cần đầu tư hàng năm 1 tỷ USD (760 triệu bảng Anh) để duy trì tốc độ sản xuất dầu hiện tại.

Xem thêm: Top 10 sàn chứng khoán lớn nhất thế giới.

Nga – 107 tỷ thùng

Nga có trữ lượng dầu đã được chứng minh là hơn 107 tỷ thùng – chiếm 6,2% tổng trữ lượng trên toàn thế giới – với một phần lớn trong số đó nằm ở Siberia.

Sản xuất của nó sụt giảm sau khi Liên Xô sụp đổ nhưng sau đó đã phục hồi do quá trình tư nhân hóa ngành năng lượng.

Năm 2019, đây là quốc gia sản xuất dầu lớn thứ ba, sau Mỹ và Ả Rập Xê-út.

Hoạt động thăm dò trong tương lai dự kiến ​​sẽ thúc đẩy trữ lượng dầu của Nga ở vùng biển Bắc Cực.

Xem thêm: Top 10 công ty dược phẩm lớn nhất thế giới.

Kuwait – 102 tỷ thùng

Mặc dù là một quốc gia nhỏ, Kuwait là quốc gia đóng góp đáng kể vào trữ lượng dầu mỏ của thế giới, chỉ nắm giữ dưới 102 tỷ thùng và chiếm 5,9% tổng trữ lượng toàn cầu.

Phần lớn tài nguyên đã được chứng minh của nó nằm ở mỏ Burgan gần Vịnh Ba Tư, là mỏ dầu lớn thứ hai trên thế giới và là mỏ dầu sa thạch lớn nhất.

Kuwait đã sản xuất từ năm 1938.

Xem thêm: Các hãng hàng không lớn nhất thế giới.

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất – 98 tỷ thùng

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) – một liên bang gồm bảy tiểu vương quốc, bao gồm Abu Dhabi, Ajman, Dubai, Fujairah, Ras Al Khaimah, Sharjah và Umm Al Quwain – có trữ lượng khoảng 98 tỷ thùng dầu.

Đó là thị phần 5,6% trong tổng số toàn cầu.

Các mỏ dầu ngoài khơi Upper và Lower Zakum, nằm cách Abu Dhabi khoảng 84 km về phía tây bắc, chiếm một tỷ lệ lớn trong trữ lượng dầu đã được chứng minh của UAE.

Hơn 90% dự trữ của UAE do Abu Dhabi nắm giữ, tiếp theo là Dubai và Sharjah.

Các sản phẩm dầu thô là một trong những mặt hàng xuất khẩu có giá trị nhất của liên bang.

Xem thêm: Top 10 người giàu nhất ngành thời trang.

Hoa Kỳ – 69 tỷ thùng

Mặc dù hiện đang đứng đầu trong số các quốc gia sản xuất dầu lớn nhất thế giới, Mỹ chỉ đứng thứ 9 trong danh sách các quốc gia có trữ lượng dầu lớn nhất đã được chứng minh.

Đây là nơi sản xuất chỉ dưới 69 tỷ thùng – chiếm 4% tổng sản lượng toàn cầu.

Cuộc cách mạng khai thác đá phiến trong thập kỷ qua đã cung cấp khả năng tiếp cận các nguồn tài nguyên độc đáo mới, tăng hơn gấp đôi trữ lượng đã được chứng minh của đất nước kể từ năm 2009.

Năm 2019, khoảng 69% tổng sản lượng dầu thô của Mỹ đến từ 5 bang. Đó là Texas, North Dakota, New Mexico, Oklahoma và Colorado.

Xem thêm: Top 10 công ty chip bán dẫn lớn nhất thế giới.

Libya – 48 tỷ thùng

Với trữ lượng dầu 48 tỷ thùng, Libya là nơi có trữ lượng lớn nhất ở châu Phi. Họ nắm giữ 2,8% tài nguyên đã được kiểm chứng của thế giới.

Nền kinh tế Libya phụ thuộc rất nhiều vào xuất khẩu dầu và khí đốt, với ngành công nghiệp này chiếm khoảng 60% GDP và phần lớn doanh thu từ xuất khẩu.

Vào cuối năm 2019, Libya đã sản xuất hơn một triệu thùng mỗi ngày, nhưng một cuộc nội chiến ở nước này, trong đó cơ sở hạ tầng dầu mỏ bị nhắm tới với các cuộc phong tỏa, đã làm giảm đáng kể công suất sản xuất của đất nước trong phần lớn năm 2020.

Nhiều mỏ dầu của đất nước nằm ở lưu vực Sirte ở phía đông của đất nước, mặc dù các mỏ El Sharara và El Feel ở phía tây cũng là những khu vực sản xuất quan trọng.

Một phần lớn của khu vực, nơi có tiềm năng tìm kiếm trữ lượng dầu mới, vẫn chưa được khám phá.

Xem thêm: Top 10 công ty viễn thông lớn nhất thế giới.

Bài viết Top 10 nước có trữ lượng dầu lớn nhất thế giới đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Top 10 bí ấn.