<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Lưu trữ lịch sử - Top 10 bí ấn</title>
	<atom:link href="https://top10bian.com/tag/lich-su/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://top10bian.com/tag/lich-su/</link>
	<description>Khám phá những điều thú vị khắp mọi nơi</description>
	<lastBuildDate>Sun, 24 Apr 2022 02:22:42 +0000</lastBuildDate>
	<language>vi</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.4.6</generator>

<image>
	<url>https://top10bian.com/wp-content/uploads/2020/10/cropped-favicon-top10bian-1280-1280-32x32.png</url>
	<title>Lưu trữ lịch sử - Top 10 bí ấn</title>
	<link>https://top10bian.com/tag/lich-su/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>Top 8 thảm họa thiên nhiên lớn nhất trong lịch sử thế giới</title>
		<link>https://top10bian.com/tham-hoa-thien-nhien-lon-nhat/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Huynh Hieu Travel]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 24 Apr 2022 02:22:39 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Lịch Sử]]></category>
		<category><![CDATA[Top 10 Địa Lý]]></category>
		<category><![CDATA[Bão]]></category>
		<category><![CDATA[cháy rừng]]></category>
		<category><![CDATA[động đất]]></category>
		<category><![CDATA[lịch sử]]></category>
		<category><![CDATA[Môi trường]]></category>
		<category><![CDATA[Núi lửa]]></category>
		<category><![CDATA[phun trào núi lửa]]></category>
		<category><![CDATA[Thảm hoạ]]></category>
		<category><![CDATA[Thảm hoạ thiên nhiên]]></category>
		<category><![CDATA[thiên tai]]></category>
		<category><![CDATA[tuyết lở]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://top10bian.com/?p=10098</guid>

					<description><![CDATA[<p>Những thảm họa thiên nhiên này đã gây ra cái chết và sự tàn phá trên diện rộng. Thiên tai là những sự kiện có sức tàn phá khủng khiếp, có khả năng gây ra những thiệt hại lớn về người và của. Trên toàn cầu, có khoảng 60.000 người chết mỗi năm do hậu [&#8230;]</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/tham-hoa-thien-nhien-lon-nhat/">Top 8 thảm họa thiên nhiên lớn nhất trong lịch sử thế giới</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p><strong><em>Những thảm họa thiên nhiên này đã gây ra cái chết và sự tàn phá trên diện rộng.</em></strong></p>



<p>Thiên tai là những sự kiện có sức tàn phá khủng khiếp, có khả năng gây ra những thiệt hại lớn về người và của. Trên toàn cầu, có khoảng 60.000 người chết mỗi năm do hậu quả của các thảm họa như hạn hán, lũ lụt, động đất và sóng thần, và 150 triệu người nữa bị ảnh hưởng bởi những sự kiện này.</p>



<p>Trong thập kỷ qua, thiên tai toàn cầu đã chiếm 0,1% tổng số người chết, theo số liệu của <a href="https://ourworldindata.org/natural-disasters#:~:text=States%20(not%20comparable)-,Natural%20disasters%20kill%20on%20average%2060%2C000%20people%20per%20year%20and,disaster%20event%20claims%20many%20lives." target="_blank" rel="noreferrer noopener">Đại học Oxford</a>. Trong khi số người chết vì thiên tai đã giảm trong thế kỷ qua, những sự kiện này vẫn tiếp tục gây ra những mất mát và thiệt hại đáng kể.</p>



<p>Dưới đây là 8 trong số những thảm họa thiên nhiên lớn nhất, gây chết người và tốn kém trong suốt lịch sử hiện đại.</p>



<p><em>Lưu ý: Chúng tôi không thể có đầy đủ dữ liệu toàn bộ thảm hoạ thiên nhiên từ trước khi con người ra đời (Hoặc tiến hoá thành con người). Vì vậy số liệu là các thảm hoạ trong lịch sử hiện đại của loài người.</em></p>



<h2 class="wp-block-heading">Cơn bão lớn Galveston năm 1900</h2>



<figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-4-3 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe title="Galveston Storm of 1900" width="500" height="375" src="https://www.youtube.com/embed/ZX88xLJVfpI?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>



<p>Vào ngày 8 tháng 9 năm 1900, một cơn bão quét qua Galveston, một hòn đảo ngoài khơi bờ biển Texas. Vào thời điểm đó, Galveston là một trong những thành phố cảng lớn nhất của Texas, nhưng một cơn bão với sức gió 140 dặm / giờ (225 km / h) đã quét nó ra khỏi bản đồ. <a href="https://texashistoricalfoundation.org/news-events/blog.html/article/2020/09/08/the-great-galveston-storm-of-1900" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo Quỹ lịch sử Texas</a>, ước tính có 3.600 ngôi nhà và 600 cơ sở kinh doanh đã bị biến thành đống đổ nát trên 1.900 mẫu Anh (770 ha).</p>



<p>Mặc dù vẫn chưa rõ chính xác có bao nhiêu người đã thiệt mạng trong trận bão, nhưng con số thiệt mạng cuối cùng được ước tính là từ 6.000 đến 8.000 người &#8211; 1/6 dân số của hòn đảo.</p>



<p><strong><em>Xem thêm trực quan hơn qua infographic</em></strong>: <a href="https://top10bian.com/tham-hoa-thien-nhien/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Những thảm hoạ thiên nhiên trên thế giới từ những năm 1900 đến nay</a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading" id="section-the-2008-sichuan-earthquake">Trận động đất ở Tứ Xuyên &#8211; Trung Quốc năm 2008</h2>



<p>Vào năm 2008, một trận động đất mạnh 7,9 độ richter đã tấn công một số khu vực ở trung nam Trung Quốc. Nó gây ra nhiều vụ lở đất và sập các tòa nhà khiến gần 70.000 người trên khắp tỉnh Tứ Xuyên thiệt mạng, theo <a href="https://www.adrc.asia/view_disaster_en.php?NationCode=&amp;Lang=en&amp;Key=1153" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Trung tâm Giảm nhẹ Thiên tai Châu Á</a>.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="1280" height="853" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat.jpg" alt="Nhiều công trình sụp đổ bởi động đất" class="wp-image-1902" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/nhieu-cong-trinh-sup-do-boi-dong-dat-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Nhiều công trình sụp đổ bởi động đất</figcaption></figure>



<p>Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Landslides Hazards, Risks and Disasters, các trận lở đất đã tạo ra ít nhất 828 đập tạm trên các sông và suối trong khu vực, gây ra lũ lụt trên diện rộng. Theo <a href="https://earthobservatory.nasa.gov/images/8788/sichuan-landslides" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NASA</a>, tình hình càng trở nên trầm trọng hơn do lượng mưa lớn trước khi quân nhân dỡ bỏ những con đập tình cờ này.</p>



<p><strong><em>Tìm hiểu thêm</em></strong>: <a href="https://top10bian.com/tran-dong-dat-lon-nhat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Những trận động đất lớn nhất lịch sử hiện đại</a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Trận cháy rừng ở Úc năm 2019-2020</h2>



<figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe title="Australia Wildfires Rage On Amid Effort To Save Koalas, Kangaroos | TODAY" width="500" height="281" src="https://www.youtube.com/embed/ZXMXmswrtOg?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>



<p>Từ năm 2019 đến năm 2020, Úc đã trải qua một số trận cháy rừng chết người nhất trong lịch sử gần đây. <a href="https://www.aph.gov.au/About_Parliament/Parliamentary_Departments/Parliamentary_Library/pubs/rp/rp1920/Quick_Guides/AustralianBushfires" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo Quốc hội Australia</a>, số người chết chính thức vì cháy rừng là 33 người. Thêm 445 người chết vì các tình trạng liên quan đến ngạt khói từ các đám cháy rừng và 4.000 người phải nhập viện, theo BBC.</p>



<p>Từ tháng 9 năm 2019 đến tháng 3 năm 2020, 46 triệu mẫu Anh (19 triệu ha) rừng ở đông nam Australia đã bị cháy, theo <a href="https://disasterphilanthropy.org/disaster/2019-australian-wildfires/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Trung tâm Từ thiện Thảm họa</a>. Nói chung, phần lớn các vụ cháy rừng được cho là do sét đánh, theo Nghị viện Australia; tuy nhiên, theo nghiên cứu do <a href="https://www.ox.ac.uk/news/2020-03-12-australia-s-bushfires-made-30-more-likely-climate-change" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Đại học Oxford</a> thực hiện, nguy cơ xảy ra hỏa hoạn dữ dội trong mùa cháy rừng ở đông nam Australia đã tăng 30% kể từ năm 1900 do hậu quả của biến đổi khí hậu.</p>



<h2 class="wp-block-heading" id="section-the-2017-hurricane-maria">Cơn bão Maria năm 2017</h2>



<figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe loading="lazy" title="Hurricane MARIA Devastates Humacao, Puerto Rico (2017)" width="500" height="281" src="https://www.youtube.com/embed/Ae96xf293Dc?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>



<p><a href="https://www.nbcnews.com/news/latino/puerto-rico-sees-more-pain-little-progress-three-years-after-n1240513" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo NBC News</a>, vào ngày 20 tháng 9 năm 2017, Puerto Rico đã phải hứng chịu thảm họa thiên nhiên gây chết người ở Mỹ trong vòng 100 năm qua. Bão Maria có lượng mưa trung bình cao nhất trong số 129 cơn bão đã đổ bộ vào Puerto Rico trong 60 năm qua, theo <a href="https://www.sciencedaily.com/releases/2019/04/190416132153.htm" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Liên minh Địa vật lý Mỹ</a>.</p>



<p>Bão đã đổ lượng mưa khoảng 104 inch (104 cm) xuống hòn đảo, gây ra lũ lụt kinh hoàng. Nghiên cứu được công bố trên <a href="https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMsa1803972?query=main_nav_lg#article_citing_articles" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Tạp chí Y học New England</a> ước tính tổng số người chết do bão Maria gây ra là hơn 4.600 người. Bão Maria cũng là xoáy thuận nhiệt đới gây thiệt hại lớn thứ ba ở Mỹ, gây thiệt hại khoảng 98 tỷ USD, theo Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia (<a href="https://www.ncdc.noaa.gov/billions/dcmi.pdf" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NOAA</a>).</p>



<h2 class="wp-block-heading" id="section-the-1815-mount-tambora-eruption">Vụ phun trào núi lửa Tambora năm 1815</h2>



<p>Khi ngọn núi lửa Mount Tambora ở Indonesia thổi bay đỉnh vào ngày 10 tháng 4 năm 1815, đây là đỉnh điểm của vụ phun trào lớn nhất trong lịch sử được ghi lại. <a href="https://earthobservatory.nasa.gov/images/39412/mount-tambora-volcano-sumbawa-island-indonesia" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo NASA</a>, ước tính có 36 dặm khối (150 km khối) đá đã nổ tung vào bầu khí quyển và có thể được nhìn thấy từ khoảng cách xa tới 808 dặm (1.300 km).</p>



<p>Vụ nổ đã trục xuất nhiều tro núi lửa vào bầu khí quyển của Trái đất đến mức làm giảm lượng ánh sáng mặt trời chiếu tới bề mặt Trái đất. Kết quả là nhiệt độ ở Bắc bán cầu vào thời điểm đó đã giảm 1 độ F (tương đương 0,56 độ C), theo <a href="https://www.nesdis.noaa.gov/content/day-history-mount-tambora-explosively-erupts-1815" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NOAA</a>, và năm 1816 được gọi là &#8220;năm không có mùa hè&#8221;. Hồ sơ chỉ ra rằng vụ phun trào đã khiến 11.000 người chết ngay lập tức do dòng chảy pyroclastic (dung nham rắn chuyển động nhanh, khí nóng và tro bụi), và hơn 100.00 người chết vì thiếu lương thực trong thập kỷ trước do giảm ánh sáng mặt trời, theo <a href="https://www.nesdis.noaa.gov/content/day-history-mount-tambora-explosively-erupts-1815" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NOAA</a>.</p>



<figure class="wp-block-image size-full"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="720" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử.jpg" alt="Phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử" class="wp-image-5467" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2022/01/phun-trào-núi-lửa-lớn-nhất-lịch-sử-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử</figcaption></figure>



<p><strong><em>Khám phá thêm</em></strong>: <a href="https://top10bian.com/phun-trao-nui-lua-lon-nhat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Những vụ phun trào núi lửa lớn nhất thế giới</a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Vụ phun trào hồ Nyos năm 1986</h2>



<figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe loading="lazy" title="The Lake Nyos Incident" width="500" height="281" src="https://www.youtube.com/embed/ASjY-Xi71AA?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>



<p>Năm 1986, những đám mây carbon dioxide (CO2) gây chết người bốc lên từ độ sâu của Hồ Nyos ở tây bắc Cameroon và gây ra cái chết của gần 1.800 người và 3.000 gia súc, theo <a href="https://eos.org/meeting-reports/cameroons-lake-nyos-gas-burst-30-years-later" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Liên minh Địa vật lý Hoa Kỳ</a>. Hồ Nyos nằm trên đỉnh của một buồng chứa magma, nơi làm rò rỉ khí CO2 vào nước bên trên. Năm 1986, một vụ phun trào bất ngờ 1,6 triệu tấn (tương đương 1,5 triệu tấn) khí CO2 từ hồ, trong một sự kiện được gọi là phun trào limnic.</p>



<p>Theo <a href="https://uwsslec.libguides.com/c.php?g=186845&amp;p=1234959" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Đại học Wisconsin</a>, đám mây khí cuộn xuống các sườn đồi xung quanh và làm ngạt khói các ngôi làng lân cận. <a href="https://www.bmj.com/content/298/6685/1437" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo Tạp chí Y học Anh</a>, có 845 người sống sót sau sự kiện này nhưng đã được đưa đến bệnh viện, 19% trong số đó được điều trị các vết thương và vết phồng rộp (những vết lồi giống như vết phồng rộp trên da) do CO2 gây ra.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Trận tuyết lở Huascarán năm 1970</h2>



<figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe loading="lazy" title="Earthquake in Peru - 1970 | Today In History | 31 May 18" width="500" height="281" src="https://www.youtube.com/embed/iEonhXCb1nA?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>



<p>Vào ngày 31/5/1970, một trận động đất mạnh 7,9 độ Richter đã gây ra một trong những trận lở đất chết người nhất Peru, theo BBC. Trận động đất xảy ra cách Núi Huascarán, ngọn núi cao nhất Peru, khoảng 22 dặm (35 km). Sức mạnh của trận động đất đã gây ra những trận lở đất lớn chôn vùi các thị trấn xung quanh, đặc biệt là Yungay và Ranrahirca.</p>



<p>Theo BBC, người ta ước tính rằng băng núi và đá xếp tầng đã đổ xuống Huascarán với tốc độ khoảng 160 km / h, bao gồm cả tảng đá nặng 772 tấn (700 tấn) đã đâm vào Ranrahirca. <a href="https://pubs.usgs.gov/circ/1970/0639/report.pdf" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ</a>, tổng cộng 70.000 người đã mất mạng.</p>



<h2 class="wp-block-heading" id="section-the-2005-kashmir-earthquake">Trận động đất Kashmir năm 2005</h2>



<figure class="wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-4-3 wp-has-aspect-ratio"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<iframe loading="lazy" title="Pakistan Earthquake 2005  Part 1" width="500" height="375" src="https://www.youtube.com/embed/cR79KnWpiQA?feature=oembed" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture" allowfullscreen></iframe>
</div></figure>



<p>Vào ngày 8 tháng 10 năm 2005, Kashmir ở Pakistan đã bị một trận động đất mạnh 7,6 độ richter, theo <a href="https://earthobservatory.sg/blog/looking-back-2005-kashmir-earthquake" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Đài quan sát Trái đất của Singapore</a>. Lở đất do trận động đất gây ra đã chôn vùi một số thị trấn và làng mạc, bao gồm Balakot và Muzaffarabad.</p>



<p>Theo BBC, khoảng 90% tất cả các tòa nhà ở Balakot đã bị phá hủy bởi trận động đất. Tổng cộng, người ta ước tính rằng 3 triệu ngôi nhà đã bị phá hủy trên khắp Kashmir; <a href="https://earthobservatory.nasa.gov/features/KashmirEarthquake" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Theo NASA</a>, hơn 75.000 người đã thiệt mạng và 100.000 người khác bị thương. Người ta tin rằng sự giải phóng căng thẳng địa chấn đột ngột và nhanh chóng giữa các mảng kiến ​​tạo Ấn Độ và Á-Âu là nguyên nhân của trận động đất.</p>



<p><strong><em>Tìm hiểu thêm</em></strong>: <a href="https://top10bian.com/tham-hoa-cong-nghiep-lon-nhat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Những thảm hoạ công nghiệp lớn nhất trong lịch sử thế giới</a>.</p>



<p><strong><em>Nguồn</em></strong>:</p>



<ul><li><a href="https://target.georiot.com/Proxy.ashx?tsid=74387&amp;GR_URL=https%3A%2F%2Famazon.com%2FNatural-Hazards-Processes-Disasters-Catastrophes%2Fdp%2F1138057223%2Fref%3Dsr_1_6%3Fkeywords%3Dnatural%2Bdisasters%26qid%3D1636975529%26sr%3D8-6%26tag%3Dhawk-future-20%26ascsubtag%3Dlivescience-row-4525565874918462500-20" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><u>Các hiểm họa tự nhiên: Các quá trình của Trái đất như Mối nguy hiểm và Thảm họa</u></a></li><li><a href="https://earth.google.com/web/@13.93760556,-80.94495903,-8224a,26966430d,35y,0h,0t,0r/data=Ci4SLBIgMmE1YThjNDc2ZDIxMTFlOTgxMjY2YjMzNGRiYmRhYTAiCGxheWVyc18w" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><u>Google Earth: Bão hiện tại và bão nhiệt đới&nbsp;</u></a></li><li><a href="https://target.georiot.com/Proxy.ashx?tsid=74387&amp;GR_URL=https%3A%2F%2Famazon.com%2FNatural-Hazards-Disasters-Avalanches-Wildfires-ebook%2Fdp%2FB08PBZH9HQ%2Fref%3Dsr_1_1%3Fkeywords%3Dclimate%2Bchange%2Bnatural%2Bdisasters%26qid%3D1636975719%26sr%3D8-1%26tag%3Dhawk-future-20%26ascsubtag%3Dlivescience-row-1008510610936899600-20" target="_blank" rel="noreferrer noopener"><u>Những hiểm họa và thảm họa tự nhiên: Từ tuyết lở và biến đổi khí hậu đến vòi rồng và cháy rừng [2 tập]</u></a></li></ul>



<p><a href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.livescience.com/biggest-natural-disasters-throughout-history" target="_blank" rel="noreferrer noopener"></a></p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/tham-hoa-thien-nhien-lon-nhat/">Top 8 thảm họa thiên nhiên lớn nhất trong lịch sử thế giới</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Top 11 vụ phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử</title>
		<link>https://top10bian.com/phun-trao-nui-lua-lon-nhat/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Huynh Hieu Travel]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 25 Jan 2022 02:59:02 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Lịch Sử]]></category>
		<category><![CDATA[Top 10 Địa Lý]]></category>
		<category><![CDATA[lịch sử]]></category>
		<category><![CDATA[Núi lửa]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://top10bian.com/?p=5451</guid>

					<description><![CDATA[<p>Những trận đại hồng thủy núi lửa này đã thay đổi lịch sử và khí hậu. Lịch sử đã chứng kiến ​​một số vụ phun trào khủng khiếp của núi lửa, từ ngọn núi lửa Pinatubo đến vụ nổ núi Tambora, một trong những đỉnh núi cao nhất trong quần đảo Indonesia. Sức mạnh của [&#8230;]</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/phun-trao-nui-lua-lon-nhat/">Top 11 vụ phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p><strong>Những trận đại hồng thủy núi lửa này đã thay đổi lịch sử và khí hậu.</strong></p>



<p>Lịch sử đã chứng kiến ​​một số vụ phun trào khủng khiếp của núi lửa, từ ngọn núi lửa Pinatubo đến vụ nổ núi Tambora, một trong những đỉnh núi cao nhất trong quần đảo Indonesia.</p>



<p>Sức mạnh của những vụ phun trào như vậy được đo lường bằng cách sử dụng <a href="https://www.nps.gov/subjects/volcanoes/volcanic-explosivity-index.htm#:~:text=The%20Volcanic%20Explosivity%20Index%20(VEI,for%20the%20size%20of%20earthquakes." target="_blank" rel="noreferrer noopener">Chỉ số bùng nổ núi lửa (VEI)</a>, một hệ thống phân loại được phát triển vào năm 1980, hơi giống với thang độ richter của động đất.&nbsp;Thang điểm từ 1 đến 8 và mỗi VEI lớn hơn 10 lần so với điểm VEI thấp hơn.</p>



<p>Không có bất kỳ ngọn núi lửa VEI-8 nào trong 10.000 năm qua, nhưng lịch sử loài người đã chứng kiến ​​một số vụ phun trào mạnh mẽ và tàn khốc.&nbsp;Bởi vì rất khó để các nhà khoa học có thể xếp hạng sức mạnh của các vụ phun trào trong cùng một loại VEI.</p>



<p>Hãy cùng xem qua danh sách 11 vụ phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Huaynaputina &#8211; năm 1600 &#8211; VEI 6</h2>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/B8Xvy6XHpvg/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/B8Xvy6XHpvg/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/B8Xvy6XHpvg/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do Tomasz Tarkowski (@tomco_polo) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Đỉnh núi này từng là nơi xảy ra vụ phun trào núi lửa lớn nhất Nam Mỹ trong lịch sử được ghi lại.&nbsp;Vụ nổ đã đưa những dòng bùn bay xa tới Thái Bình Dương, cách đó 75 dặm (120 km) và dường như đã ảnh hưởng đến khí hậu toàn cầu.&nbsp;Những mùa hè sau vụ phun trào năm 1600 là một trong những mùa lạnh nhất trong vòng 500 năm.&nbsp;Tro từ vụ nổ đã chôn vùi một khu vực rộng 20 dặm vuông (50 km vuông) về phía tây của ngọn núi, nơi vẫn được bao phủ cho đến ngày nay.</p>



<p>Mặc dù Huaynaputina, ở Peru, cao 16.000 feet (4.850 mét), nó hơi &#8220;ẩn núp&#8221; khi núi lửa hoạt động.&nbsp;Nó nằm dọc theo rìa của một hẻm núi sâu và đỉnh của nó không có hình bóng ấn tượng liên quan đến núi lửa.</p>



<p>Trận đại hồng thủy năm 1600 đã làm hư hại các thành phố gần đó là Arequipa và Moquengua, những thành phố này chỉ được phục hồi hoàn toàn hơn một thế kỷ sau đó.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Krakatoa &#8211; năm 1883 &#8211; VEI 6</h2>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/CTE4EdCsDqX/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/CTE4EdCsDqX/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/CTE4EdCsDqX/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do Train of history (@trainofhistory) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Những tiếng ầm ĩ trước vụ phun trào cuối cùng của Krakatoa trong những tuần và tháng của mùa hè năm 1883 cuối cùng đã lên đến đỉnh điểm với một vụ nổ lớn vào ngày 26-27 tháng 4.&nbsp;Vụ nổ của <strong><a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Stratovolcano#:~:text=A%20stratovolcano%2C%20also%20known%20as,of%20hardened%20lava%20and%20tephra.&amp;text=They%20are%20among%20the%20most,the%20less%20common%20shield%20volcanoes." target="_blank" rel="noreferrer noopener">stratovolcano</a></strong> này, nằm dọc theo một vòng cung đảo núi lửa tại vùng hút chìm của mảng Ấn-Úc, đã đẩy ra một lượng lớn đá, tro và đá bọt và được nghe thấy cách đó hàng nghìn dặm.</p>



<p>Vụ nổ cũng&nbsp;tạo ra sóng thần, độ cao sóng tối đa lên tới 140 feet (40 mét) và giết chết khoảng 34.000 người.&nbsp;Các máy đo thủy triều cách đó hơn 7.000 dặm (11.000 km) trên Bán đảo Ả Rập thậm chí còn ghi nhận sự gia tăng độ cao của sóng.</p>



<p>Trong khi hòn đảo từng là nơi trú ngụ của Krakatoa đã bị phá hủy hoàn toàn trong vụ phun trào, những vụ phun trào mới bắt đầu vào tháng 12 năm 1927 đã xây dựng hình nón Anak Krakatau (&#8220;Đứa con của Krakatau&#8221;) ở trung tâm của miệng núi lửa do vụ phun trào năm 1883 tạo ra.&nbsp;Anak Krakatau xuất hiện lẻ tẻ, xây dựng một hòn đảo mới dưới bóng dáng của cha mẹ nó.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Núi lửa Santa Maria &#8211; năm 1902 &#8211; VEI 6</h2>



<p>Vụ&nbsp;phun trào Santa Maria&nbsp;năm 1902 là một trong những vụ phun trào lớn nhất trong thế kỷ 20.&nbsp;Vụ nổ dữ dội ở Guatemala xảy ra sau khi núi lửa im lặng trong khoảng 500 năm, và để lại một miệng núi lửa lớn, rộng gần một dặm (1,5 km), trên sườn phía tây nam của ngọn núi.</p>



<p>Ngọn núi lửa đối xứng với cây cối bao phủ là một phần của chuỗi các tầng núi mọc dọc theo đồng bằng ven biển Thái Bình Dương của Guatemala.&nbsp;Nó đã trải qua hoạt động liên tục kể từ vụ nổ cuối cùng, một vụ nổ VEI 3, xảy ra vào năm 1922. Năm 1929, Santa Maria phun ra một dòng chảy aa pyroclastic (một bức tường chuyển động nhanh của khí đóng cặn và đá nghiền thành bột) và có thể đã giết 5.000 người.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Novarupta &#8211; năm 1912 (VEI 6)</h2>



<p>Vụ phun trào&nbsp;Novarupta,&nbsp;một trong chuỗi núi lửa trên bán đảo Alaska, một phần của Vành đai lửa Thái Bình Dương, là vụ nổ núi lửa lớn nhất trong thế kỷ 20.&nbsp;Vụ phun trào mạnh mẽ đã làm bay 3 dặm khối (12,5 km khối) magma và tro bụi vào không khí, bao phủ một khu vực có diện tích 3.000 dặm vuông (7.800 km vuông) trong tro bụi sâu hơn một foot.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Núi lửa Pinatubo &#8211; năm 1991 &#8211; VEI 6</h2>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/B8dDuoYDg5t/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/B8dDuoYDg5t/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/B8dDuoYDg5t/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do Boss Hunting (@bhofficial) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Là một địa tầng nằm trong một chuỗi núi lửa ở Luzon, Philippines, được tạo ra dọc theo một vùng hút chìm,&nbsp;vụ phun trào đại hồng thủy ở Pinatubo&nbsp;là một vụ phun trào kinh điển.</p>



<p>Vụ phun trào đã đẩy hơn 1 dặm khối (5 km khối) vật chất vào không khí và tạo ra một cột tro bụi cao lên 22 dặm (35 km) trong khí quyển.&nbsp;Tro rơi khắp vùng nông thôn, thậm chí chồng chất nhiều đến mức một số mái nhà đổ sập dưới sức nặng.</p>



<p>Vụ nổ cũng phun ra hàng triệu tấn <a href="https://www.epa.gov/so2-pollution/sulfur-dioxide-basics" target="_blank" rel="noreferrer noopener">sulfur dioxide</a> và các hạt khác vào không khí, được các luồng không khí lan truyền khắp thế giới và khiến nhiệt độ toàn cầu giảm khoảng 1 độ F (0,5 độ C) trong suốt năm tiếp theo.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Đảo Ambrym &#8211; năm 50 &#8211; VEI 6+</h2>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/CGqK45rhVLA/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/CGqK45rhVLA/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/CGqK45rhVLA/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do Vyacheslav Kuznetsov (@vles_ru) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Hòn đảo núi lửa rộng 257 dặm vuông (665 km vuông), một phần của Cộng hòa Vanuatu, một quốc gia nhỏ bé ở tây nam Thái Bình Dương, đã chứng kiến ​​một trong những vụ phun trào ấn tượng nhất trong lịch sử, một vụ phun trào tro bụi bụi xuống núi và tạo thành một miệng núi lửa rộng 7,5 dặm (12 km).</p>



<p>Núi lửa tiếp tục là một trong những núi lửa&nbsp;hoạt động mạnh nhất trên thế giới.&nbsp;Nó đã phun trào gần 50 lần kể từ năm 1774, và đã chứng tỏ là một người hàng xóm nguy hiểm đối với người dân địa phương.&nbsp;Năm 1894, sáu người thiệt mạng do bom núi lửa và bốn người bị dòng dung nham vượt qua, và năm 1979, lượng mưa axit do núi lửa gây ra đã thiêu rụi một số cư dân.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Núi lửa Ilopango &#8211; năm 450 &#8211; VEI 6+</h2>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/BdBpRBDFvfm/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/BdBpRBDFvfm/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/BdBpRBDFvfm/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do 503 &#8211; Sivar Gram ? (@sivargram503) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Mặc dù ngọn núi này ở trung tâm El Salvador, chỉ cách thủ đô San Salvador vài dặm về phía đông, chỉ trải qua hai vụ phun trào trong lịch sử của nó, nhưng vụ phun trào đầu tiên được biết đến là một vụ phun trào lớn.&nbsp;Nó bao phủ phần lớn miền trung và miền tây El Salvador bằng đá bọt và tro bụi, đồng thời phá hủy&nbsp;các thành phố thời kỳ đầu của <a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%83n_minh_Maya" target="_blank" rel="noreferrer noopener">người Maya</a>, buộc người dân phải chạy trốn.</p>



<p><em>Xem thêm</em>: <a href="https://top10bian.com/nen-van-minh-co-dai-da-bien-mat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Top 10 nền văn minh cổ đại đã biến mất trên thế giới</a>.</p>



<p>Các tuyến đường thương mại bị gián đoạn, và các trung tâm của nền văn minh Maya chuyển từ các vùng cao nguyên của El Salvador đến các vùng đất thấp ở phía bắc và ở Guatemala.</p>



<p>Miệng núi lửa của trung tâm hiện là nơi có một trong những hồ lớn nhất El Salvador.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Núi Thera &#8211; Khoảng 1610 TCN &#8211; VEI 7</h2>



<p>Các nhà địa chất cho rằng núi lửa&nbsp;Thera của quần đảo Aegean đã phát nổ&nbsp;với năng lượng của hàng trăm quả bom nguyên tử chỉ trong một tích tắc của giây.&nbsp;Mặc dù không có tài liệu nào về vụ phun trào nhưng các nhà địa chất cho rằng đây có thể là vụ nổ mạnh nhất từng chứng kiến.</p>



<p>Hòn đảo có núi lửa, Santorini (một phần của quần đảo núi lửa ở Hy Lạp), từng là nơi sinh sống của các thành viên của nền văn minh Minoan, mặc dù có một số dấu hiệu cho thấy cư dân trên đảo nghi ngờ núi lửa sắp nổ tung và sơ tán.&nbsp;Nhưng vẫn có lý do để suy đoán rằng núi lửa đã làm gián đoạn nền văn hóa nghiêm trọng, với sóng thần và nhiệt độ giảm do một lượng lớn sulfur dioxide nó phun vào bầu khí quyển làm thay đổi khí hậu.</p>



<p><em>Xem thêm</em>: <a href="https://top10bian.com/hon-dao-dep-nhat-hy-lap/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Top 10 hòn đảo đẹp nhất Hy Lạp</a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Núi lửa Changbaishan &#8211; năm 1000 &#8211; VEI 7</h2>



<p>Còn được gọi là Núi lửa Baitoushan, vụ phun trào đã phun ra vật chất núi lửa ở tận phía bắc Nhật Bản, khoảng cách khoảng 750 dặm (1.200 km).&nbsp;Vụ phun trào cũng tạo ra một miệng núi lửa lớn có chiều ngang gần 3 dặm (4,5 km) và sâu gần 1 km ở đỉnh núi. Bây giờ nó được lấp đầy bởi nước của Hồ Tianchi, hoặc Hồ Sky, một địa điểm du lịch nổi tiếng cả vì vẻ đẹp tự nhiên và được cho là nhìn thấy những sinh vật không xác định sống ở độ sâu của nó.</p>



<p>Nằm ở biên giới Trung Quốc và Triều Tiên, ngọn núi phun trào lần cuối vào năm 1702, và các nhà địa chất cho rằng nó không hoạt động.&nbsp;Lượng khí thải đã được báo cáo từ đỉnh núi và các suối nước nóng gần đó vào năm 1994, nhưng không có bằng chứng về hoạt động mới của núi lửa được quan sát thấy.</p>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/B3r8wgcCL1d/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/B3r8wgcCL1d/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/B3r8wgcCL1d/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do Süddeutsche Zeitung (@sz) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Trên dãy núi có ngọn núi Trường Bạch là địa điểm nổi tiếng thế giới, đặc biệt tấm hình lãnh tụ Triều Tiên cưỡi ngựa trắng.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Núi Tambora, đảo Sumbawa, Indonesia &#8211; năm 1815 &#8211; VEI 7</h2>



<blockquote class="instagram-media" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/CRSafAoskBH/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14" style=" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:540px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);"><div style="padding:16px;"> <a href="https://www.instagram.com/p/CRSafAoskBH/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;" target="_blank" rel="noopener"> <div style=" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;"> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;"></div></div></div><div style="padding: 19% 0;"></div> <div style="display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;"><svg width="50px" height="50px" viewBox="0 0 60 60" version="1.1" xmlns="https://www.w3.org/2000/svg" xmlns:xlink="https://www.w3.org/1999/xlink"><g stroke="none" stroke-width="1" fill="none" fill-rule="evenodd"><g transform="translate(-511.000000, -20.000000)" fill="#000000"><g><path d="M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631"></path></g></g></g></svg></div><div style="padding-top: 8px;"> <div style=" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;">Xem bài viết này trên Instagram</div></div><div style="padding: 12.5% 0;"></div> <div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;"><div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;"></div> <div style="background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);"></div></div><div style="margin-left: 8px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)"></div></div><div style="margin-left: auto;"> <div style=" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);"></div> <div style=" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);"></div></div></div> <div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;"> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;"></div> <div style=" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;"></div></div></a><p style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; line-height:17px; margin-bottom:0; margin-top:8px; overflow:hidden; padding:8px 0 7px; text-align:center; text-overflow:ellipsis; white-space:nowrap;"><a href="https://www.instagram.com/p/CRSafAoskBH/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" style=" color:#c9c8cd; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:normal; line-height:17px; text-decoration:none;" target="_blank" rel="noopener">Bài viết do ZriFaN (@fazri_panai) chia sẻ</a></p></div></blockquote> <script async="" src="//www.instagram.com/embed.js"></script>



<p>Vụ nổ của Núi Tambora là vụ nổ&nbsp;lớn nhất từng được con người ghi nhận, xếp hạng 7 (hay &#8220;siêu khổng lồ&#8221;) trên Chỉ số Nổ Núi lửa, xếp hạng cao thứ hai trong bảng xếp hạng.&nbsp;Ngọn núi lửa vẫn đang hoạt động là một trong những đỉnh núi cao nhất trong quần đảo Indonesia.</p>



<p>Vụ phun trào đạt đến đỉnh điểm vào tháng 4 năm 1815, khi nó nổ lớn đến mức người ta nghe thấy nó trên đảo Sumatra, cách đó hơn 1.200 dặm (1.930 km).&nbsp;Số người chết do vụ phun trào ước tính lên tới 71.000 người, và những đám mây tro bụi dày đặc phủ xuống nhiều hòn đảo xa xôi.<a href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://www.livescience.com/30507-volcanoes-biggest-history.html" target="_blank" rel="noreferrer noopener"></a></p>



<h2 class="wp-block-heading">Phun trào núi lửa Yellowstone &#8211; 640.000 năm trước &#8211; VEI 8</h2>



<p>Toàn bộ công viên quốc gia Yellowstone là một ngọn núi lửa đang hoạt động dưới chân du khách.&nbsp;Và nó đã phun trào với sức mạnh khủng khiếp: Ba vụ phun trào mạnh 8 độ richter đã làm rung chuyển khu vực cách đây 2,1 triệu năm, cách đây 1,2 triệu năm và gần đây nhất là 640.000 năm trước. Đây được xem là vụ phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử.</p>



<p>&#8220;Cùng với nhau, ba vụ phun trào thảm khốc đã thải ra đủ tro và dung nham để lấp đầy Grand Canyon&#8221;, theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ.&nbsp;Trên thực tế, các nhà khoa học đã phát hiện ra một khối magma khổng lồ được lưu trữ bên dưới Yellowstone, một khối mà nếu được phóng ra có thể lấp đầy Grand Canyon 11 lần, các nhà nghiên cứu đưa tin vào ngày 23 tháng 4 năm 2013, trên tạp chí Science.</p>



<p>Vụ phun trào mới nhất trong bộ ba vụ phun trào siêu núi lửa đã tạo ra miệng núi lửa khổng lồ của công viên, có chiều ngang 30 x 45 dặm (48 x 72 km).</p>



<p>Robert Smith, nhà địa chấn học tại Đại học Utah ở Thành phố Salt Lake,&nbsp;nói rằng khả năng xảy ra một vụ phun trào siêu núi lửa như vậy là khoảng một trong 700.000 mỗi năm.</p>



<p><em>Xem thêm</em>: <a href="https://top10bian.com/nui-lua-lon-nhat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Top 10 ngọn núi lửa lớn nhất thế giới</a>.</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/phun-trao-nui-lua-lon-nhat/">Top 11 vụ phun trào núi lửa lớn nhất lịch sử</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Top 10 Thảm Họa Công Nghiệp Lớn Nhất Trong Lịch Sử</title>
		<link>https://top10bian.com/tham-hoa-cong-nghiep-lon-nhat/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Huynh Hieu Travel]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 03 Jul 2021 00:52:38 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Top 10 Xã Hội]]></category>
		<category><![CDATA[công nghiệp]]></category>
		<category><![CDATA[lịch sử]]></category>
		<category><![CDATA[lớn nhất]]></category>
		<category><![CDATA[tai nạn]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://top10bian.com/?p=1906</guid>

					<description><![CDATA[<p>Nền công nghiệp đưa nhân loại đến những giá trị mới và phát triển vượt bậc. Tuy vậy bên cạnh những lợi ích nó cũng mang đến nhiều tác hại, đặc biệt là những thảm họa bất ngờ gây ra bởi những sự cố. Danh sách 10 thảm họa công nghiệp lớn nhất trong lịch [&#8230;]</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/tham-hoa-cong-nghiep-lon-nhat/">Top 10 Thảm Họa Công Nghiệp Lớn Nhất Trong Lịch Sử</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Nền công nghiệp đưa nhân loại đến những giá trị mới và phát triển vượt bậc. Tuy vậy bên cạnh những lợi ích nó cũng mang đến nhiều tác hại, đặc biệt là những thảm họa bất ngờ gây ra bởi những sự cố.</p>



<p>Danh sách 10 thảm họa công nghiệp lớn nhất trong lịch sử liệt kê những thảm họa mang tính biểu tượng. Đây không hẳn là những thảm họa quy mô nhất, nhưng nó có vị trí quan trọng bởi sự nổi tiếng và mang các dấu ấn đặc biệt trong lịch sử.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_Bhopal" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Rò rỉ khí gas ở Bhopal</a></h2>



<p>Vụ tai nạn công nghiệp tồi tệ nhất trong lịch sử xảy ra vào ngày 3 tháng 12 năm 1984, khi khoảng 45 tấn khí methyl isocyanate nguy hiểm thoát ra khỏi nhà máy Union Carbide ở Bhopal, Ấn Độ.&nbsp;Khí gas trôi qua các khu dân cư đông đúc xung quanh nhà máy, giết chết hàng nghìn người ngay lập tức và tạo ra một sự hoảng loạn khi hàng chục nghìn người khác cố gắng chạy trốn khỏi Bhopal.&nbsp;Số người chết cuối cùng được ước tính là từ 15.000 đến 20.000 người, trong khi nửa triệu người sống sót bị các vấn đề về hô hấp, đau mắt hoặc mù lòa.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="547" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal.jpg" alt="Bhopal" class="wp-image-1930" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal-300x205.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal-768x525.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal-150x103.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal-218x150.jpg 218w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal-600x410.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-khi-gas-o-Bhopal-696x476.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Bhopal</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.vvikipedla.com/wiki/Windscale_fire" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Cháy ở lò phản ứng Windscale</a></h2>



<p>Vào ngày 8 tháng 10 năm 1957, lò phản ứng Windscale đã xảy ra sự cố cháy&nbsp;không kiểm&nbsp;soát được, khiến các ống chứa uranium liền kề bị vỡ.&nbsp;Ngọn lửa sau đó bùng cháy trong 16 giờ và giải phóng một lượng đáng kể iốt phóng xạ và polonium vào bầu khí quyển.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="450" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale.jpg" alt="Windscale" class="wp-image-1924" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Chay-o-lo-phan-ung-Windscale-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Windscale</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.vvikipedla.com/wiki/Monongah_mining_disaster" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Tai nạn mỏ Monongah</a></h2>



<p>Khai thác mỏ là một ngành kinh doanh nguy hiểm với tính mạng con người.&nbsp;Rất ít tai nạn khai thác không gây tai nạn ảnh hưởng đến con người.&nbsp;Thảm họa khai thác&nbsp;tồi tệ nhất&nbsp;trong lịch sử Hoa Kỳ xảy ra vào ngày 6 tháng 12 năm 1907, khi một vụ nổ tại một mỏ than ở Monongah, Tây Virginia, làm sập lối vào mỏ và hệ thống thông gió của nó.&nbsp;Hơn 350 thợ mỏ &#8211; nhiều người trong số họ là các chàng trai trẻ tuổi &#8211; đã thiệt mạng trong vụ nổ hoặc chết ngạt do khí độc tràn vào các đường hầm.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="450" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah.jpg" alt="Monongah" class="wp-image-1932" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tai-nan-mo-Monongah-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Monongah</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/N%C3%B3ng_ch%E1%BA%A3y_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Rò rỉ hạt nhân Đảo Ba Dặm</a></h2>



<p>Tai nạn hạt nhân tồi tệ nhất trong lịch sử Hoa Kỳ bắt đầu lúc 4 giờ sáng ngày 28 tháng 3 năm 1979. Lò phản ứng của Tổ máy 2 đóng nhầm, làm tắt nguồn cấp nước cho hệ thống nước cấp chính.&nbsp;Điều này khiến lõi lò phản ứng tự động tắt, nhưng một loạt trục trặc thiết bị và dụng cụ, lỗi của con người trong quy trình vận hành đã dẫn đến việc mất nước làm mát nghiêm trọng từ lõi lò phản ứng.&nbsp;Kết quả sau đó là các khí phóng xạ đã thoát ra ngoài. Ước tính vụ tai nạn TMI đã gây ra tổng thiệt hại về tài sản là 2,4 tỷ đô la.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="525" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam.jpg" alt="Đảo Ba Dặm" class="wp-image-1928" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam-300x197.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam-768x504.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam-150x98.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam-600x394.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam-696x457.jpg 696w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Dao-Ba-Dam-741x486.jpg 741w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Đảo Ba Dặm</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/S%E1%BB%B1_c%E1%BB%91_nh%C3%A0_m%C3%A1y_%C4%91i%E1%BB%87n_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n_Fukushima_I" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Rò rỉ hạt nhân Fukushima</a></h2>



<p>Thảm họa hạt nhân tồi tệ nhất của Nhật Bản được gây ra bởi&nbsp;trận động đất và sóng thần&nbsp;lớn xảy ra vào ngày 11 tháng 3 năm 2011. Nhà máy Fukushima Daiichi (“Số Một”) ở miền bắc Nhật Bản đã bị tấn công bởi sóng thần do trận động đất gây ra. Nó ảnh hưởng đến các khu phức hợp Máy phát điện.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="493" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima.jpg" alt="Fukushima" class="wp-image-1929" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima-300x185.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima-768x473.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima-150x92.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima-600x370.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Ro-ri-hat-nhan-Fukushima-696x429.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Fukushima</figcaption></figure>



<p>Mặc dù các lò phản ứng đã được ngừng hoạt động thành công, việc mất nguồn điện sơ cấp và điện dự phòng đã khiến hệ thống làm mát của nhà máy bị hỏng trong vài ngày. Một loạt vụ nổ dẫn đến giải phóng một lượng lớn chất phóng xạ.&nbsp;Các công nhân đã dành hơn một tháng để cố gắng kiểm soát tình hình, và hàng chục nghìn cư dân đã phải sơ tán khỏi khu vực.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Courri%C3%A8res_mine_disaster" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Sụp mỏ Courrières</a></h2>



<p>Một trong những thảm họa khai thác tồi tệ nhất châu Âu xảy ra vào ngày 10 tháng 3 năm 1906. Gần 1.100 người thiệt mạng và hàng trăm người bị thương khi một vụ nổ làm rung chuyển&nbsp;mỏ Courrières&nbsp;gần đồi Pas-de-Calais ở miền bắc nước Pháp.&nbsp;Các chủ mỏ đã kết thúc các nỗ lực tìm kiếm sau 3 ngày, tuyên bố những người còn lại đã chết.&nbsp;Sự vội vàng quá mức này đã dẫn đến những lời chỉ trích dữ dội, đặc biệt khi những người sống sót tiếp tục ra khỏi mỏ trong vòng 20 ngày sau vụ nổ.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="596" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres.jpg" alt="Courrières" class="wp-image-1926" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-300x224.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-768x572.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-150x112.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-600x447.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-696x519.jpg 696w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-80x60.jpg 80w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-160x120.jpg 160w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-265x198.jpg 265w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/minh-hoa-No-mo-Courrieres-530x396.jpg 530w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Courrières</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_tr%C3%A0n_d%E1%BA%A7u_Deepwater_Horizon" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Tràn dầu ở Deepwater Horizon</a></h2>



<p>Sự cố tràn dầu trên biển lớn nhất trong lịch sử bắt đầu vào ngày 20 tháng 4 năm 2010, khi một vụ nổ làm rung chuyển&nbsp;giàn khoan dầu&nbsp;Deepwater Horizon.&nbsp;Trong những tháng tiếp theo, hàng chục nghìn thùng dầu rò rỉ vào Vịnh Mexico mỗi ngày.&nbsp;Vào thời điểm giếng bị bịt kín vào tháng 9 năm 2010, ước tính có khoảng 4,9 triệu thùng dầu đã bị rò rỉ vào vùng Vịnh, gây ra thiệt hại to lớn đã gây ra cho nền kinh tế và hệ sinh thái của vùng Vịnh.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="521" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon.jpg" alt="Deepwater Horizon" class="wp-image-1922" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon-300x195.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon-768x500.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon-150x98.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon-600x391.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Tran-dau-o-Deepwater-Horizon-696x453.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Deepwater Horizon</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://www.britannica.com/event/Honkeiko-colliery-mining-disaster" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Nổ xưởng Honkeiko</a></h2>



<p>Thảm họa khai thác tồi tệ nhất trong lịch sử đã cướp đi sinh mạng của 1.549 lao động Trung Quốc. Đó là một vụ nổ phá hủy&nbsp;xưởng&nbsp;sản xuất&nbsp;Honkeiko&nbsp;vào ngày 26 tháng 4 năm 1942. Khu mỏ do quân Nhật kiểm soát đã chiếm đóng khu vực này từ những năm 1930.&nbsp;Sau vụ nổ, lính canh đã cấm người thân của thợ mỏ ra khỏi khu vực và phải mất mười ngày mới có thể đưa xác của người chết đến một ngôi mộ tập thể.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="492" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko.jpg" alt="Honkeiko" class="wp-image-1927" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko-300x185.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko-768x472.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko-150x92.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko-600x369.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/No-xuong-Honkeiko-696x428.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Honkeiko</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vov.vn/the-gioi/nhung-vu-hoa-hoan-khung-khiep-nhat-trong-lich-su-the-gioi-866644.vov" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Hỏa hoạn The Triangle</a></h2>



<p>Mặc dù chưa đến 150 người thiệt mạng vào ngày 25 tháng 3 năm 1911, khi&nbsp;lửa thiêu rụi&nbsp;nhà máy áo sơ mi Triangle, vụ việc đã gây ra một phong trào quần chúng ở Hoa Kỳ vì điều kiện làm việc an toàn hơn.&nbsp;</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="600" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle.jpg" alt="The Triangle" class="wp-image-1925" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-300x225.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-768x576.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-150x113.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-600x450.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-696x522.jpg 696w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-80x60.jpg 80w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-160x120.jpg 160w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Hoa-hoan-The-Triangle-265x198.jpg 265w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>The Triangle</figcaption></figure>



<p>Nhiều công nhân tại nhà máy Triangle bị mắc kẹt bởi những cánh cửa đã được chủ sở hữu Triangle khóa để chống trộm.&nbsp;Khi ngọn lửa bao trùm tòa nhà, người dân New York đã vô cùng kinh hoàng khi các cô gái trẻ, nhiều người tay trong tay, nhảy xuống từ các tầng trên của tòa nhà.</p>



<h2 class="wp-block-heading"><a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/S%E1%BB%B1_c%E1%BB%91_tr%C3%A0n_d%E1%BA%A7u_Exxon_Valdez" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Sự cố tràn dầu <em>Exxon Valdez</em></a></h2>



<p>Vào ngày 24 tháng 3 năm 1989, tàu&nbsp;<em>Exxon Valdez&nbsp;</em>mắc cạn&nbsp;ở Prince William Sound, Alaska.&nbsp;Mặc dù Exxon cuối cùng đã chi hơn 2 tỷ đô la cho nỗ lực dọn dẹp, nhưng vụ tràn đã phân tán gần 11 triệu gallon dầu thô trên khoảng 1.300 dặm bờ biển Alaska.&nbsp;Một cuộc điều tra đã quy trách nhiệm về vụ tai nạn cho thủy thủ đoàn của&nbsp;<em>Valdez</em>, đặc biệt là đại úy Hazelwood, người đã uống rượu trước khi gặp tai nạn.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="384" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez.jpg" alt="Exxon Valdez" class="wp-image-1931" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez-300x144.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez-768x369.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez-150x72.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez-600x288.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Su-co-tran-dau-Exxon-Valdez-696x334.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Exxon Valdez</figcaption></figure>



<p><strong>Nguồn dữ liệu</strong>: <a href="https://www.britannica.com/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Tạp chí Britannica</a>.</p>



<p><strong>Xem thêm</strong>: <a href="https://top10bian.com/cong-ty-van-tai-bien-lon-nhat/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Top 10 công ty vận tải lớn nhất</a>.</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/tham-hoa-cong-nghiep-lon-nhat/">Top 10 Thảm Họa Công Nghiệp Lớn Nhất Trong Lịch Sử</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>10 Tiến Bộ Y Học Hàng Đầu Trong Lịch Sử &#8211; Timeline Sự Kiện</title>
		<link>https://top10bian.com/tien-bo-y-hoc-trong-lich-su/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Huynh Hieu Travel]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 30 Jun 2021 01:16:15 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Top 10 Khoa Học]]></category>
		<category><![CDATA[lịch sử]]></category>
		<category><![CDATA[y học]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://top10bian.com/?p=2021</guid>

					<description><![CDATA[<p>Trong suốt lịch sử, mỗi khám phá y học mang tính cách mạng đã đưa chúng ta đến một bước quan trọng gần hơn để hiểu được những bí ẩn phức tạp của bệnh tật và y học.&#160;Những tiến bộ này đã được nhân rộng, cứu sống hàng triệu người trên thế giới. Dưới đây [&#8230;]</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/tien-bo-y-hoc-trong-lich-su/">10 Tiến Bộ Y Học Hàng Đầu Trong Lịch Sử &#8211; Timeline Sự Kiện</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Trong suốt lịch sử, mỗi khám phá y học mang tính cách mạng đã đưa chúng ta đến một bước quan trọng gần hơn để hiểu được những bí ẩn phức tạp của bệnh tật và y học.&nbsp;Những tiến bộ này đã được nhân rộng, <strong>cứu sống hàng triệu người</strong> trên thế giới.</p>



<p>Dưới đây là danh sách theo thứ tự thời gian về những&nbsp;tiến bộ y học&nbsp;hàng đầu&nbsp;trong lịch sử cho đến nay.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Vắc xin (1796)</h2>



<p>Rất khó để xác định thời điểm vắc xin được chấp nhận, chủ yếu là vì hành trình khám phá rất dài và phức tạp.&nbsp;Bắt đầu với nỗ lực của <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Edward_Jenner" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Edward Jenner</a> vào năm 1796 sử dụng chất cấy để chế ngự vi rút <a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_m%C3%B9a" target="_blank" rel="noreferrer noopener">đậu mùa</a>. Từ đó tính hữu dụng và phổ biến của vắc xin đã phát triển rất nhanh chóng.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="853" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines.jpg" alt="Vaccines" class="wp-image-2036" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Vaccines-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Vaccines</figcaption></figure>



<p>Trong suốt những năm 1800 và đầu những năm 1900, nhiều loại vắc xin khác nhau đã được tạo ra để chống lại một số căn bệnh nguy hiểm nhất trên thế giới, bao gồm b<strong>ệnh đậu mùa, bệnh dại, bệnh lao và bệnh tả</strong>.&nbsp;Trong suốt 200 năm, một trong những căn bệnh nguy hiểm nhất đối với con người &#8211; bệnh đậu mùa &#8211; đã bị xóa sổ trên trái đất.</p>



<p>Đặc biệt gần đây <a href="https://tuoitre.vn/cong-nghe-mrna-cuu-tinh-cua-nhan-loai-20201127214029094.htm" target="_blank" rel="noreferrer noopener">công nghệ mRNA</a> xuất hiện, tạo nên một sự vượt bậc trong phát triển vắc xin.&nbsp;Hiệu quả cao, khả năng phát triển nhanh chóng và tiềm năng chi phí sản xuất thấp đã thể hiện rõ trong <strong>đại dịch Covid-19</strong>, các loại vắc xin mRNA&nbsp;riêng biệt&nbsp;đã được phát triển và chấp thuận sử dụng chỉ trong vài tháng.&nbsp;&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Gây mê (1846)</h2>



<p>Trước khi sử dụng thuốc gây mê toàn thân lần đầu tiên vào giữa thế kỷ 19, phẫu thuật chỉ được thực hiện như một phương án cuối cùng. Nhiều bệnh nhân chọn cái chết thay vì c<strong>hịu đựng thử thách đau đớn</strong>.&nbsp;Mặc dù đã có vô số&nbsp;&nbsp;thí nghiệm trước đó với thuốc gây mê&nbsp;có niên đại từ 4000 năm trước Công nguyên &#8211; <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/William_T._G._Morton" target="_blank" rel="noreferrer noopener">William TG Morton</a> đã làm nên lịch sử vào năm 1846 khi ông sử dụng thành công&nbsp;ether làm thuốc gây mê&nbsp;trong quá trình phẫu thuật.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="854" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me.jpg" alt="Gây mê" class="wp-image-2039" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/gay-me-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Gây mê</figcaption></figure>



<p>Ngay sau đó, một chất có tác dụng nhanh hơn được gọi là <a href="https://www.cdc.gov/niosh/topics/chloroform/default.html#:~:text=Chloroform%20(CHCl3)%20is%20a,that%20quickly%20evaporates%20into%20gas.&amp;text=Chloroform%20is%20used%20in%20many,%2C%20solvents%2C%20and%20chemical%20manufacturing." target="_blank" rel="noreferrer noopener">chloroform </a>đã được sử dụng rộng rãi nhưng được coi là có nguy cơ cao. Sau khi một số trường hợp tử vong được báo cáo vì nó.&nbsp;Kể từ những năm 1800, các loại thuốc gây mê an toàn hơn đã được phát triển, cho phép hàng triệu ca phẫu thuật không gây đau đớn được thực hiện.&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Lý thuyết mầm bệnh (1861)</h2>



<p>Trước khi lý thuyết &#8216;mầm bệnh&#8217; ra đời, lý thuyết được nhiều người tin rằng bệnh tật là do &#8216;thế hệ tự phát&#8217; gây ra.&nbsp;Nói cách khác, <strong>các thầy thuốc thời đó cho rằng bệnh có thể xuất hiện từ không khí loãng</strong>, chứ không phải lây qua đường thở hoặc lây truyền qua đường tiếp xúc da với da.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="720" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh.jpg" alt="Mầm bệnh" class="wp-image-2040" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mam-benh-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Mầm bệnh</figcaption></figure>



<p>Năm 1861, nhà vi sinh vật học người Pháp <a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/Louis_Pasteur" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Louis Pasteur</a> đã chứng minh qua một thí nghiệm đơn giản rằng <strong>bệnh truyền nhiễm là kết quả của sự xâm nhập của các sinh vật cực nhỏ</strong> cụ thể &#8211; còn được gọi là mầm bệnh &#8211; vào vật chủ sống.&nbsp;Sự hiểu biết mới này đã đánh dấu một bước ngoặt quan trọng về cách thức điều trị, kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh. Nó giúp ngăn chặn các dịch bệnh tàn khốc gây ra cái chết cho hàng nghìn người mỗi năm, chẳng hạn như bệnh dịch hạch, bệnh kiết lỵ và bệnh thương hàn.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Hình ảnh y tế (1895)</h2>



<p>Máy chụp ảnh y tế đầu tiên là <strong>X-quang</strong>.&nbsp;Tia X, một dạng bức xạ điện từ, được nhà vật lý người Đức <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Wilhelm_R%C3%B6ntgen" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Wilhelm Röntgen</a> &#8216;tình cờ&#8217; phát minh vào năm 1895 khi thí nghiệm với dòng điện qua ống tia âm cực bằng thủy tinh.&nbsp;Khám phá này đã biến đổi y học chỉ qua một đêm và đến năm sau, bệnh viện Glasgow đã mở khoa X quang đầu tiên trên thế giới.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="853" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging.jpg" alt="Hình ảnh y khoa" class="wp-image-2041" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Medical-imaging-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Hình ảnh y khoa</figcaption></figure>



<p><strong>Siêu âm</strong>, mặc dù được phát hiện từ nhiều năm trước, nhưng đến năm 1955 mới bắt đầu được sử dụng để chẩn đoán y tế. Thiết bị hình ảnh y tế này sử dụng sóng âm tần số cao để tạo ra hình ảnh kỹ thuật số.&nbsp;Năm 1967, <strong>máy chụp cắt lớp vi tính (CT)</strong> ra đời, sử dụng máy phát hiện tia X và máy tính để chẩn đoán nhiều loại bệnh khác nhau, và đã trở thành một công cụ chẩn đoán cơ bản trong y học hiện đại.&nbsp;</p>



<p>Công nghệ hình ảnh y tế quan trọng tiếp theo được phát hiện vào năm 1973 khi <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Paul_Lauterbur" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Paul Lauterbur</a> tạo ra hình ảnh <strong>cộng hưởng từ (MRI)</strong> đầu tiên.&nbsp;Dữ liệu cộng hưởng từ hạt nhân tạo ra hình ảnh chi tiết bên trong cơ thể và là một công cụ quan trọng trong việc phát hiện các tình trạng đe dọa tính mạng bao gồm khối u, u nang, tổn thương não và tủy sống, một số vấn đề về tim và gan.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Thuốc kháng sinh (1928)</h2>



<p><a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/Penicillin" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Penicillin</a> của <a href="https://www.britannica.com/biography/Alexander-Fleming" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Alexander Fleming</a>, loại kháng sinh đầu tiên trên thế giới, đã hoàn toàn cách mạng hóa cuộc chiến chống lại vi khuẩn chết người.&nbsp;Nhà sinh vật học người Scotland đã tình cờ phát hiện ra &#8216;nấm mốc&#8217; chống vi khuẩn trong đĩa petri vào năm 1928. Tuy nhiên, những phát hiện đáng kinh ngạc của Fleming không được công nhận chính xác cho đến những năm 1940, khi chúng bắt đầu được các công ty dược phẩm Mỹ <strong>sản xuất hàng loạt để sử dụng trong Thế chiến II</strong>.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="960" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh.jpg" alt="Thuốc kháng sinh" class="wp-image-2044" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-300x225.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-768x576.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-150x113.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-600x450.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-696x522.jpg 696w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-80x60.jpg 80w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-160x120.jpg 160w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-265x198.jpg 265w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thuoc-khang-sinh-853x640.jpg 853w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Thuốc kháng sinh</figcaption></figure>



<p>Hai nhà khoa học khác chịu trách nhiệm về sự phân phối hàng loạt của penicillin, <a href="https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1945/florey/biographical/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Howard Florey</a> người Úc và người tị nạn Đức Quốc xã <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Ernst_Chain" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Ernst Chain</a> đã cứu sống hàng triệu sinh mạng trong tương lai.&nbsp;Thật không may, trong những năm qua, một số loại <strong>vi khuẩn ngày càng trở nên&nbsp;kháng thuốc kháng sinh</strong>. Dẫn đến một cuộc khủng hoảng trên toàn thế giới đòi hỏi ngành công nghiệp dược phẩm phải phát triển các phương pháp điều trị chống vi khuẩn mới càng sớm càng tốt.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Cấy ghép nội tạng (1954)</h2>



<p>Vào tháng 12 năm 1954, ca ghép thận thành công đầu tiên được thực hiện bởi Tiến sĩ <a href="https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1990/murray/biographical/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Joseph Murray</a> và Tiến sĩ <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/David_Hume" target="_blank" rel="noreferrer noopener">David Hume</a> tại Boston, Hoa Kỳ.&nbsp;Bất chấp nhiều nỗ lực trước đó trong lịch sử, đây là trường hợp đầu tiên người được ghép tạng sống sót sau ca phẫu thuật.&nbsp;Bước ngoặt xảy ra khi các vấn đề kỹ thuật khác nhau được khắc phục, chẳng hạn như nối mạch máu (kết nối giữa hai mạch máu), vị trí của thận và phản ứng miễn dịch.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="853" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang.jpg" alt="Cấy ghép nội tạng" class="wp-image-2038" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/cay-ghep-noi-tang-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Cấy ghép nội tạng</figcaption></figure>



<p><strong>Năm 1963, ca ghép phổi</strong> đầu tiên được thực hiện, tiếp theo là <strong>tuyến tụy / thận vào năm 1966, gan và tim vào năm 1967</strong>. Bên cạnh việc cứu sống hàng nghìn người trong những năm sau đó, các thủ tục cấy ghép cũng ngày càng trở nên đổi mới và phức tạp. Năm <strong>1998</strong> hoàn thành thành công ca <strong>ghép tay </strong>đầu tiên và ca <strong>ghép toàn bộ khuôn mặt vào năm 2010!&nbsp;</strong></p>



<h2 class="wp-block-heading">Thuốc kháng vi-rút (những năm 1960)</h2>



<p>Các loại virus khủng khiếp như<a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%A7y_%C4%91%E1%BA%ADu" target="_blank" rel="noreferrer noopener"> thủy đậu</a>, cúm và viêm gan đã tàn phá nhiều quần thể loài người trong suốt lịch sử.&nbsp;Không giống như sự thành công sâu rộng của thuốc kháng sinh vào cuối những năm 1930 và 1940, sự phát triển của thuốc kháng vi-rút đã không thực sự thành công cho <strong>đến những năm 1960</strong>.&nbsp;Điều này chủ yếu là do cấu trúc của vi rút, là lõi vật chất di truyền được bao bọc bởi một lớp áo protein bảo vệ che giấu và sinh sản bên trong tế bào của một người.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="853" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut.jpg" alt="Thuốc kháng virus" class="wp-image-2045" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Thuoc-khang-vi-rut-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Thuốc kháng virus</figcaption></figure>



<p>Vì thông tin vi rút được bảo vệ rất kỹ nên rất khó để xử lý chúng mà không làm hỏng tế bào chủ.&nbsp;Trong những năm qua, thuốc kháng vi-rút đã được cải thiện đáng kể và hoạt động bằng cách ngăn chặn sự sinh sản nhanh chóng của các bệnh nhiễm vi-rút, và một số thậm chí có thể kích thích hệ thống miễn dịch tấn công vi-rút.&nbsp;&nbsp;&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Liệu pháp tế bào gốc (những năm 1970)</h2>



<p>Tiềm năng đáng kinh ngạc của tế bào gốc được phát hiện vào cuối những năm 1970, khi chúng được tìm thấy bên trong cuống rốn của con người.&nbsp;Hai đặc điểm cụ thể khiến tế bào gốc trở nên đáng chú ý: chúng là những tế bào không chuyên biệt có thể tự đổi mới thông qua quá trình phân chia tế bào ngay cả khi không hoạt động và trong những điều kiện nhất định có thể được sử dụng <strong>để tạo ra bất kỳ loại tế bào nào của con người</strong>.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="720" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao.jpg" alt="Tế bào" class="wp-image-2043" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/te-bao-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Tế bào</figcaption></figure>



<p>Khám phá này có tiềm năng to lớn và liệu pháp tế bào gốc đã được sử dụng để điều trị bệnh bạch cầu và các rối loạn máu khác, cũng như trong cấy ghép tủy xương.&nbsp;Nghiên cứu hiện đang được tiến hành để sử dụng tế bào gốc để <strong>điều trị chấn thương tủy sống </strong>và một số bệnh thần kinh như <strong>Alzheimer, Parkinson và đột quỵ</strong>.&nbsp;Tuy nhiên, do các vấn đề đạo đức xung quanh việc&nbsp;sử dụng <strong>tế bào gốc phôi</strong>, các nhà nghiên cứu có khả năng gặp nhiều trở ngại khi phát triển liệu pháp dựa trên tế bào gốc.&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Liệu pháp miễn dịch (những năm 1970)</h2>



<p>Liệu pháp miễn dịch, một phương pháp điều trị kích thích hệ thống miễn dịch chống lại bệnh tật, đã được tạo ra trong hơn một thế kỷ.&nbsp;Câu chuyện bắt đầu vào những năm 1890 với công trình thử nghiệm của William B. Coley, người đã tiêm vi khuẩn không hoạt động vào các khối u ung thư, làm thuyên giảm bệnh ở một số bệnh nhân.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="720" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich.jpg" alt="Miễn dịch" class="wp-image-2042" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mien-dich-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>Miễn dịch</figcaption></figure>



<p>Tuy nhiên, chỉ trong 40 năm qua, liệu pháp miễn dịch đã đạt được tiến bộ vượt bậc, đặc biệt là trong điều trị ung thư.&nbsp;Trong những năm 1970,&nbsp;các liệu pháp kháng thể&nbsp;đã được phát triển và vào năm 1991, các nhà nghiên cứu đã <strong>sản xuất vắc xin ung thư đầu tiên được FDA chấp thuận vào năm 2010</strong>. Trong thập kỷ qua,&nbsp;ung thư miễn dịch đã trở thành một trong những liệu pháp điều trị ung thư mang tính cách mạng nhất&nbsp;hiện nay.&nbsp;&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Trí tuệ nhân tạo (thế kỷ 21)</h2>



<p>Được phát triển dần dần kể từ đầu thế kỷ này,&nbsp;trí tuệ nhân tạo&nbsp;đã tạo ra những công nghệ ấn tượng làm thay đổi đáng kể bối cảnh chăm sóc sức khỏe.&nbsp;Các công ty và tổ chức nghiên cứu khoa học đời sống đang hợp tác với những gã khổng lồ công nghệ tiên phong như Google, IBM và Apple để phát minh ra những cách thông minh hơn và nhanh hơn để đối phó với bệnh tật.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="1280" height="854" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai.jpg" alt="AI" class="wp-image-2037" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai.jpg 1280w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Artificial-intelligence-ai-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 1280px) 100vw, 1280px" /><figcaption>AI</figcaption></figure>



<p>Những công nghệ tiên tiến này bao gồm các công cụ chẩn đoán có thể phát hiện các khối u ác tính không nhìn thấy bằng mắt thường, đến các hệ thống điện toán nhận thức tạo ra các kế hoạch điều trị phù hợp cho bệnh nhân ung thư.&nbsp;Tiềm năng của trí tuệ nhân tạo trong việc phát hiện, chẩn đoán và điều trị bệnh tật đang nhanh chóng mở ra trước mắt chúng ta và có vẻ sẽ thay đổi tương lai.</p>



<p><strong>Xem thêm</strong>: <a href="https://top10bian.com/loai-thuoc-quan-trong-nhat-lich-su/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Top 10 loại thuốc quan trọng nhất trong lịch sử y học</a>.</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/tien-bo-y-hoc-trong-lich-su/">10 Tiến Bộ Y Học Hàng Đầu Trong Lịch Sử &#8211; Timeline Sự Kiện</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Top 10 Nền Văn Minh Cổ Đại Đã Biến Mất Không Dấu Vết</title>
		<link>https://top10bian.com/nen-van-minh-co-dai-da-bien-mat/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[Huynh Hieu Travel]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 24 Jun 2021 23:58:50 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Top 10 Văn Hóa]]></category>
		<category><![CDATA[Angkor]]></category>
		<category><![CDATA[Cahokia]]></category>
		<category><![CDATA[Çatalhöyük]]></category>
		<category><![CDATA[Derinkuyu]]></category>
		<category><![CDATA[Đảo Phục Sinh]]></category>
		<category><![CDATA[Khu phức hợp núi Foothills]]></category>
		<category><![CDATA[lịch sử]]></category>
		<category><![CDATA[Nabta Playa]]></category>
		<category><![CDATA[Người Maya]]></category>
		<category><![CDATA[Roanoke]]></category>
		<category><![CDATA[Thonis-Heracleion]]></category>
		<category><![CDATA[văn minh cổ đại]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://top10bian.com/?p=1865</guid>

					<description><![CDATA[<p>Một trong những điều bí ẩn thú vị kích thích chúng ta là những tàn tích của các thành phố và nền văn minh cổ đại từng phát triển mạnh nhưng nay đã sụp đổ. Không chỉ là tìm hiểu chúng là gì, phát triển ra sao mà còn việc tìm ra lý do tại [&#8230;]</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/nen-van-minh-co-dai-da-bien-mat/">Top 10 Nền Văn Minh Cổ Đại Đã Biến Mất Không Dấu Vết</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Một trong những điều bí ẩn thú vị kích thích chúng ta là những tàn tích của các thành phố và nền văn minh cổ đại từng phát triển mạnh nhưng nay đã sụp đổ. Không chỉ là tìm hiểu chúng là gì, phát triển ra sao mà còn việc tìm ra lý do tại sao chúng lại biến mất. Điển hình nhất là sự nổi tiếng lâu dài của huyền thoại về Atlantis.</p>



<p>Danh sách dưới đây là top 10 nền văn minh cổ đại đã biến mất không dấu vết trên thế giới.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Người Maya</h2>



<p>Một trong những cái tên nổi tiếng là <a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%83n_minh_Maya" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Đế chế Maya</a>.&nbsp;Người Maya từng chiếm toàn bộ bán đảo Yucatan ở vùng đất ngày nay là Mexico, Guatemala và Belize.&nbsp;Trong khi ngôn ngữ Maya ngày nay vẫn được sử dụng trên khắp Mexico và Trung Mỹ, nền văn minh vĩ đại đã rơi vào tình trạng suy tàn trước khi những người định cư châu Âu đến khu vực này, và không ai chắc chắn tại sao.</p>



<p>Mặc dù biến đổi khí hậu và xung đột nội bộ là những giả thuyết phổ biến nhất, nhưng qua nhiều năm, những giả thuyết huyền ảo hơn cũng đã được hình thành, bao gồm cả lý thuyết của bộ phim khoa học viễn tưởng kỳ quặc năm 1959&nbsp;<em><a href="https://www.imdb.com/title/tt0052667/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Caltiki – Quái vật bất tử</a></em>.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="533" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya.jpg" alt="Di tích Maya" class="wp-image-1882" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya-768x512.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya-600x400.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/di-tich-maya-696x464.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Di tích Maya</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading">Nabta Playa</h2>



<p>Mặc dù ít thông tin về những người từng sinh sống ở lưu vực rộng lớn này cách thủ đô Cairo ngày nay khoảng 500 dặm về phía nam. Nhưng chúng tôi đã phát hiện ra từ các địa điểm khảo cổ trong khu vực mà người dân ở đây trồng trọt, thuần hóa động vật và vật dụng trang trí bằng gốm cách đây hơn 9.000 năm.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="531" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa.jpg" alt="Nabta Playa" class="wp-image-1884" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa-300x199.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa-768x510.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa-600x398.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Nabta-Playa-696x462.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Nabta Playa</figcaption></figure>



<p>Trong số những tàn tích nổi bật nhất còn lại ở <a href="https://www.discovermagazine.com/the-sciences/nabta-playa-the-worlds-first-astronomical-site-was-built-in-africa-and-is" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Nabta Playa</a> là những vòng tròn bằng đá giống như <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Stonehenge" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Stonehenge</a>.&nbsp;Những vòng tròn này gợi ý rằng những người từng sống ở đây cũng thực hiện thiên văn học.&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Çatalhöyük</h2>



<p>Được một số người coi là một trong những khu định cư đô thị đầu tiên trên thế giới, thành phố cổ kính ở Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay càng khiến người ta chú ý vì kiến ​​trúc khác thường của nó.&nbsp;Được xây dựng mà không có đường phố như chúng ta biết, thành phố được xây dưới dạng mô phỏng 1 tổ ong, tất cả tòa nhà được kết nối với nhau.&nbsp;Các cư dân sử dụng các mái nhà để đi lại và leo xuống thang để đến nơi ở của họ.&nbsp;Thay vì có nghĩa trang xã, người dân chôn cất người chết bên dưới sàn nhà của họ.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="532" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk.jpg" alt="Çatalhöyük" class="wp-image-1880" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk-768x511.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk-600x399.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Catalhoyuk-696x463.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Çatalhöyük</figcaption></figure>



<p>Mặc dù có giả thuyết cho rằng cư dân của thành phố tản ra khắp phần còn lại của khu vực, nhưng kiến ​​trúc và văn hóa độc đáo của nó dường như chưa bao giờ được tái hiện.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Thonis-Heracleion</h2>



<p>Từng là cửa ngõ vào Ai Cập, <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Heracleion" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Thonis </a>hiện nằm dưới đáy biển Địa Trung Hải.&nbsp;Giống như&nbsp;thành phố&nbsp;<a href="https://vietnamnet.vn/vn/doi-song/du-lich/huyen-thoai-ve-thanh-pho-atlantis-mat-tich-duoi-day-bien-575414.html" target="_blank" rel="noreferrer noopener">huyền thoại&nbsp;Atlantis</a>, Thonis chìm dưới những con sóng.&nbsp;Không ai chắc chắn tại sao, mặc dù ngày nay các nhà khảo cổ đang cố gắng khai quật những gì còn lại của thành phố bị chìm.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="534" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt.jpg" alt="Thonis" class="wp-image-1876" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt-300x200.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt-768x513.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt-600x401.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/thonis-egypt-696x465.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Thonis</figcaption></figure>



<h2 class="wp-block-heading">Derinkuyu</h2>



<p>Không lâu đời như Catalhoyuk, có lẽ, nhưng không kém phần bất thường là thành phố ngầm Derinkuyu.&nbsp;<a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Derinkuyu_underground_city" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Derinkuyu </a>cũng nằm ở khu vực ngày nay là Thổ Nhĩ Kỳ.&nbsp;Mặc dù nó không phải là thành phố ngầm duy nhất trong khu vực, nhưng nó là một trong những thành phố rộng lớn nhất.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="450" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu.jpg" alt="Derinkuyu" class="wp-image-1881" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu-300x169.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu-768x432.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu-150x84.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu-600x338.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Derinkuyu-696x392.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Derinkuyu</figcaption></figure>



<p>Thành phố dưới lòng đất bao gồm các đường hầm và các căn phòng cắt vào lớp đá mềm của khu vực, kéo dài xuống tới 5 tầng và là nơi ở của 20.000 người cũng như gia súc vào thời kỳ đỉnh cao. Thành phố dưới lòng đất từng được sử dụng làm nơi cư trú.&nbsp;Nó bị bỏ hoang hoàn toàn vào năm 1923, mãi đến năm 1969 mới được mở cửa trở lại cho công chúng.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Đảo Phục Sinh</h2>



<p>Nổi tiếng với <a href="https://vi.wikipedia.org/wiki/Moai" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Moai</a>, những bức tượng đá lớn gần như đồng nghĩa với tên của nó, Đảo Phục sinh còn được gọi là Rapa Nui và từng là nơi có dân số phát triển.&nbsp;Vào thời điểm các nhà thám hiểm châu Âu phát hiện ra hòn đảo rộng 63 dặm vuông, dân số đã sụt giảm nghiêm trọng.&nbsp;Dù lý do thực tế là gì, thì nguồn gốc và sự suy tàn của Đảo Phục Sinh cũng như nền văn hóa và những bức tượng độc đáo của nó vẫn giữ được sức hút lâu dài</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="531" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh.jpg" alt="Đảo Phục Sinh" class="wp-image-606" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh-300x199.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh-768x510.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh-150x100.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh-600x398.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/04/Dao-Phuc-Sinh-696x462.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Đảo Phục Sinh</figcaption></figure>



<p>Đảo phục sinh cũng nằm trong <a href="https://top10bian.com/top-10-dia-diem-bi-an/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Top 10 nơi bí ẩn chưa có lời giải trên thế giới</a>.</p>



<figure class="wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-top-10-bi-ấn wp-block-embed-top-10-bi-ấn"><div class="wp-block-embed__wrapper">
<blockquote class="wp-embedded-content" data-secret="eea8CtVfqp"><a href="https://top10bian.com/top-10-dia-diem-bi-an/">Top 10 Địa Điểm Bí Ẩn Nhất Trên Thế Giới Chưa Có Lời Giải</a></blockquote><iframe class="wp-embedded-content" sandbox="allow-scripts" security="restricted" title="&#8220;Top 10 Địa Điểm Bí Ẩn Nhất Trên Thế Giới Chưa Có Lời Giải&#8221; &#8212; Top 10 bí ấn" src="https://top10bian.com/top-10-dia-diem-bi-an/embed/#?secret=eea8CtVfqp" data-secret="eea8CtVfqp" width="500" height="282" frameborder="0" marginwidth="0" marginheight="0" scrolling="no"></iframe>
</div></figure>



<h2 class="wp-block-heading">Cahokia</h2>



<p>Chúng ta thường nghĩ về những nền văn minh đã mất là ở những vùng đất xa xôi, nhưng nhiều người có thể được tìm thấy ở ngay sát vùng đất mình đang sống.&nbsp;Có những nền văn minh ngay sát đất nước giàu có nhất, vùng đất trung tâm của nước Mỹ.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="418" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia.jpg" alt="Cahokia" class="wp-image-1879" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia-300x157.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia-768x401.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia-150x78.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia-600x314.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Cahokia-696x364.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Cahokia</figcaption></figure>



<p>Ngay bên kia sông Mississippi từ St. Louis, Cahokia từng là thành phố lớn nhất được biết đến ở Bắc Mỹ.&nbsp;Bao gồm gần một trăm gò đất, nhiều trong số đó vẫn còn có thể được tham quan cho đến ngày nay. Bên trong trung tâm còn có một quảng trường trung tâm khổng lồ, cư dân của thành phố đã chuyển hướng dòng chảy của sông Mississippi.&nbsp;Không ai biết tại sao họ lại bỏ thành phố vào khoảng năm 1200.&nbsp;Một số nhà nghiên cứu tin rằng hai trận lũ lụt lớn là nguyên nhân gây ra sự bỏ hoang của thành phố này.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Khu phức hợp núi Foothills</h2>



<p>Nền văn minh mà chúng ta gọi là &#8220;Anasazi&#8221; đã để lại những pueblo (tương tự làng, thị trấn ngày nay) trên khắp miền Tây Nam nước Mỹ, ngày nay được biết đến với cái tên Khu phức hợp núi Foothills.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="485" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex.jpg" alt="Văn hóa xưa ở Foothills Mountain Complex" class="wp-image-1883" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex-300x182.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex-768x466.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex-150x91.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex-600x364.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/mo-phong-Foothills-Mountain-Complex-696x422.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Văn hóa xưa ở Foothills Mountain Complex</figcaption></figure>



<p>Cái tên &#8220;Anasazi&#8221; bắt nguồn từ tiếng Navajo và có nghĩa là kẻ thù truyền kiếp.&nbsp;Nhiều hậu duệ đương thời của nền văn minh cổ đại này thích thuật ngữ Ancestral Puebloans.&nbsp;Dù được gọi là gì, người Puebloans đã từng xây dựng các thành phố vĩ đại trên khắp các khu vực của Utah, Arizona, New Mexico và Colorado. Nhưng vào cuối thế kỷ 13, các thành phố phần lớn bị bỏ hoang.&nbsp;Các lý thuyết phổ biến về sự suy tàn của người Puebloans bao gồm hạn hán, đói kém, chiến tranh và tất nhiên là có giả thuyết liên quan đến người ngoài hành tinh.&nbsp;</p>



<h2 class="wp-block-heading">Angkor</h2>



<p>Ngày nay, Angkor Wat là một trong những di tích nổi tiếng nhất trên thế giới.&nbsp;Tuy nhiên, Angkor Wat đã từng đơn giản là một phần của một thành phố lớn hơn, Angkor.&nbsp;Khu phức hợp đền thờ khổng lồ &#8211; di tích tôn giáo lớn nhất trên trái đất, chiếm khoảng 402 mẫu Anh (Khoảng 1/3 Sài Gòn hiện nay).</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="600" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor.jpg" alt="Angkor" class="wp-image-1877" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-300x225.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-768x576.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-150x113.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-600x450.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-696x522.jpg 696w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-80x60.jpg 80w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-160x120.jpg 160w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/Angkor-265x198.jpg 265w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Angkor</figcaption></figure>



<p>Angkor là thủ đô của Đế chế Khmer. Thành phố phát triển mạnh mẽ trong phần lớn thời kỳ cai trị của người Khmer, nhưng đã rơi vào cảnh đổ nát 300 năm trước khi đế chế kết thúc. Mặc dù có rất nhiều lời giải thích cho lý do tại sao thành phố có thể rơi vào cảnh đổ nát, nhưng những gì chúng ta vẫn chưa hiểu là toàn bộ phạm vi ban đầu của nó, hay đơn giản là có bao nhiêu người đã sống vào thời kỳ đó.</p>



<p><strong><em>Angkor Wat cũng là một trong những</em></strong>: <a href="https://top10bian.com/chua-dep-nhat-the-gioi/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">ngôi chùa đẹp nhất thế giới</a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Roanoke</h2>



<p>Những huyền thoại xung quanh Roanoke đã trở thành một phần quan trọng của lịch sử và văn hóa dân gian Hoa Kỳ.&nbsp;Cái gọi là &#8220;thuộc địa bị mất&#8221; của Đảo Roanoke, nằm ở quận Dare, Bắc Carolina ngày nay, đã truyền cảm hứng cho vô số người kể chuyện kể từ khi những người thuộc địa biến mất không dấu vết.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img loading="lazy" decoding="async" width="800" height="540" src="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua.jpg" alt="Bản đồ xưa ở Roanoke" class="wp-image-1878" srcset="https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua.jpg 800w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua-300x203.jpg 300w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua-768x518.jpg 768w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua-150x101.jpg 150w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua-600x405.jpg 600w, https://top10bian.com/wp-content/uploads/2021/06/ban-do-Roanoke-xua-696x470.jpg 696w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption>Bản đồ xưa ở Roanoke</figcaption></figure>



<p>Dấu hiệu duy nhất mà họ còn ở đó là từ &#8220;Croatoan&#8221; được khắc trên một cột hàng rào.&nbsp;Ý nghĩa của từ duy nhất đó &#8211; là tên của một bộ lạc địa phương cũng như một hòn đảo gần đó &#8211; đã tạo nên những câu chuyện ám ảnh về Thuộc địa đã mất của Roanoke cũng như sự biến mất kỳ lạ của hơn một trăm cư dân của nó.</p>



<p>Đây chỉ là một vài trong số những thành phố và nền văn minh vĩ đại một thời đã biến mất dường như chỉ sau một đêm trong suốt lịch sử thế giới.&nbsp;Đối với tất cả những gì chúng ta biết về lịch sử của hành tinh của chúng ta, mỗi ngày những bí ẩn mới được khám phá và mỗi câu trả lời dường như, đôi khi, chỉ mang lại nhiều câu hỏi hơn nữa.</p>



<p><strong>Xem thêm</strong>: <a href="https://top10bian.com/nguoi-cao-nhat-the-gioi/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Người đàn ông cao nhất thế giới</a>.</p>
<p>Bài viết <a href="https://top10bian.com/nen-van-minh-co-dai-da-bien-mat/">Top 10 Nền Văn Minh Cổ Đại Đã Biến Mất Không Dấu Vết</a> đã xuất hiện đầu tiên vào ngày <a href="https://top10bian.com">Top 10 bí ấn</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
